“Với
doanh nghiệp sản xuất kinh doanh, một khi sức mua, nhu cầu của thị
trườngthấpđi nhiềuthì hàng hóa làm ra bán cho ai?” – nhiều doanh
nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) đặt câu hỏi như vậy trước thực tế mà họ đang
phải đối mặt.
 |
|
Tại
thị trường nội địa, nhiều DN đang phát “sốt” trước sự sụt giảm đáng kể
về nhu cầu tiêu dùng, khiến sản xuất, kinh doanh bị đình trệ - Nguồn ảnh: VNN
|
Tronghai
vấn đề làm “đau đầu” DNNVV hiện nay là vốn và đầu ra cho sản phẩm thì
ông Nguyễn Danh Truyền- GiámđốcCông ty CP Đóng Tàu Hà Nội (HaShip)
cho rằng, khó khăn bản chất nhất vẫn là sự giảm sút về “đầu ra” do nền
kinh tế bước vào giai đoạn trì trệ.
Là đơn
vị có năng lực đóng tàu trọng tải lên đến 12.500 tấn, sản phẩm cạnh
tranh cao trên thị trường nhưng hiện HaShip cũng không tránh khỏi sự
giảm sút các đơn hàng.Cùng với việc khó tiếp cận vốn vay, nhiều dự
án, hợp đồng của HaShip lâm vào cảnh dở dang.
Ông
Truyền phân tích, nếu sức tiêu thụ, đầu ra cho sản phẩm vẫn tăng trưởng
thì việc vay vốn ngân hàng có khó khăn, lãi suất lên một chút, DN đóng
tàu như ông chỉ phải chịu lợi nhuận thấp đi, còn sản xuất vẫn được duy
trì. Đáng ngại nhất là đầu ra cứ tiếp tục giảm dần thì mọi hoạt động
“coi như nghỉ luôn”.
Tương
tự, DN sản xuất hàng tiêu dùng cũng như các sản phẩm phục vụ ngành xây
dựng nội địa cũng không mấy lạc quan khi nói sức tiêu thụ hiện tại.
Nếu ông
Nguyễn Ngọc Thực – Trưởng Văn phòng tại Hà Nội của Công ty CP Nhựa Bạch
Đằng, Hải Phòng – đơn vị chuyên sản xuất ống nhựa cấp thoát nước phục
vụ các công trình xây dựng cho rằng, sức tiêu thụ đã giảm từ 10 – 20%
so với cùng kỳ năm ngoái, thì ở lĩnh vực thép, Phó GiámđốcCông ty FSC
thừa nhận, DN đang gặp rất nhiều khó khăn bởi lượng hàng tồn kho do sức
mua giảm, đã ở mức rất lớn.
 |
|
DN xuất
khẩu gỗ đã thấy rõ ảnh hưởng của suy thoái kinh tế ở các thị trường
châu Âu, châu Mỹ qua sự cắt giảm, hủy bỏ các đơn hàng – Nguồn ảnh: VNN |
Tuy
nhiên, ảnh hưởng rõ rệt nhất phải kể đến DN làm hàng xuất
khẩu.GiámđốcCông ty CP Nội thất Shinec tại Hải Phòng- đơn vị xuất
khẩu đồ gỗ chủ yếu sang thị trường châu Âu, ông Nguyễn Đắc Hạnh cho
biết, các khách hàng đều cắt giảm hoặc cho đến nay vẫn chưa xác định
được đơn hàng.
“Thường
cuối năm, họ đã ký hợp đồng cho cả năm sau nhưng lúc này, các khách
hàng vẫn chưa quyết định gì cả. Họ nói phải chờ tín hiệu thị trường,
đến tháng 4/2009 mới có thể xác định được” – ông Hạnh phản ảnh.
Thậm
chí, đơn hàng xuất khẩu ván sàn lớn sang Hàn Quốc của công ty ông Hạnh
vừa qua, dù đã ký kết hợp đồng, tiến hành sản xuất rồi, phía Hàn Quốc
mới thông báo hủy bỏ do tỷ giá đồng Won/USD lên cao, Chính phủ nước này
không mở LC cho các ngân hàng để nhập khẩu nữa. “Thiệt hại đó rất lớn
nhưng không thể kiện hoặc khiếu nại họ được” – vị lãnh đạo DN chia sẻ.
Biết khó
có thể trông chờ vào các đơn hàng ngoại, ông Hạnh đã tìm cách hướng nội
bằng việc phát triển các sản phẩm như cửa, đồ trang trí nội thất; tham
gia nhiều hội chợ đồ gỗ, quảng bá sản phẩm tại các tỉnh thành, nhưng
kết quả thu được không mấy khả quan.
“Thị
trường nội trong điều kiện kinh tế vĩ mô ổn định thì sẽ rất tốt nhưng
đây lại đang là thời điểm cực kỳ khó khăn” – ông Hạnh nhìn nhận, đồng
thời nhớ lại, chỉ cùng kỳ năm ngoái, các đơn hàng đến tới tấp khiến DN
ông phải chọn những đơn hàng tốt để làm, vậy mà năm nay không có chuyện
kén chọn, có đơn hàng để duy trì sản xuất, công nhân có việc làm đã là
tốt lắm rồi.
Cần phân loại, làm rõ khó khăn của DN
Theo
thống kê của Phòng Thương mại và Công nghiệp VN (VCCI), đội ngũ DNNVV
chiếm tới 96,5% trong tổng số gần 350.000 DN cả nước; hàng năm đóng góp
khoảng 40% tổng thu nhập quốc dân (GDP), thu hút 50% tổng số lao động
trong DN.
 |
| Nếu đem tiêu chí DNNVV là dưới 300 lao động và vốn dưới 10 tỷ đồng thì có đến 96,5% DN của VN thuộc nhóm này - (ảnh N.N) |
Là một
lực lượng đông đảo, góp phần lớn cho phát triển an sinh xã hội, nhiều
năm qua Chính phủ đã có nhiều chính sách hỗ trợ phát triển khối DN này.
Tuy nhiên, DNNVV nói chung vẫn thường được nhắc đến với nhiều khó khăn,
yếu kém về chủ quan như trình độ quản trị DN, nguồn nhân lực chất, ứng
dụng công nghệ, tiếp cận vốn…
Tại diễn
đàn DNNVV diễn ra ngày 18/11 trong khuôn khổ Tuần lễ Quốc gia DNNVV
2008 do VCCI tổ chức, ông Phạm Viết Muôn – Phó Chủ nhiệm Ban đổi mới và
Phát triển DN, thuộc Văn phòng Chính phủ thừa nhận hạn chế rất lớn
trong chủ trương, chính sách của Chính phủ về hỗ trợ DNNVV đó là sự
chậm đổi mới, chưa bắt kịp với yêu cầu thực tế.
Sự chậm trễ thể hiện ở kết quả các hoạt động xúc tiến về khoa học công
nghệ, quỹ bảo lãnh tín dụng cho DNNVV. Cụ thể, từ 2001, Quỹ bảo lãnh
tín dụng đã được thành lập. Song đến nay, mới chỉ có 11 địa phương
thành lập được. Trong đó, chỉ có 3 quỹ ở Trà Vinh, Yên Bái, Đồng Tháp
là hoạt động tương đối hiệu quả.
Bên cạnh
đó, Thứ trưởng Bộ KH-ĐT, ông Trương Văn Đoan còn cho rằng, một số nội
dung trong Nghị định 90 của Chính phủ cũng như chính sách Trợ giúp Phát
triển DNNVV còn bất cập, thiếu cụ thể.
Theo ông
Đoan, để trợ giúp DNNVV một cách hiệu quả thì việc cần làm lúc này là
phải cụ thể hóa định nghĩa về DNNVV (trên cơ sở số lao động trung bình
hàng năm và quy mô vốn hoạt động của DN); phân loại theo nhóm ngành
chính của hệ thống ngành kinh tế, là căn cứ thống kê, phân loại DNNVV;
cần quy định cụ thể về quy mô DN, làm căn cứ khi xây dựng chương trình
hỗ trợ trong lĩnh vực cần khuyến khích, phù hợp với nguồn lực của Nhà
nước.
Cũng có
quan điểm tương đồng, ông Trần Duy Toàn – GĐ Công ty TNHH Dây và Cáp
điện Vạn Xuân, Hà Nội nêu quan điểm: mọi người thường nói chung là
DNNVV thiếu có thông tin, không có vốn, quản trị, nhân sự kém… điều đó
không hoàn toàn đúng. Nó có thể đúng với DN này, không đúng với DN khác.
Cho nên,
phải phân loại DNNVV ra xem DN này cần cái gì, DN kia cần giúp gì; mỗi
loại có một cơ chế, chính sách riêng phù hợp thì việc hỗ trợ mới có
hiệu quả.
|