Thứ trưởng Bộ TT&TT Trần Đức Lai khẳng định, bên cạnh những
giải pháp nhằm khắc phục những yếu kém trong công tác đào tạo, bộ cũng
sẽ chú trọng đến chính sách thu hút, xây dựng quỹ hỗ trợ phát triển
cũng như đào tạo nguồn nhân lực CNTT-TT bậc cao…
Chính sách thu hút nguồn nhân lực CNTT
Luật Công nghệ thông tin năm 2006 và Quy hoạch phát triển nguồn nhân
lực công nghệ thông tin Việt Nam đến năm 2020 đã đưa ra một số nội dung
cơ bản sau liên quan đến chính sách ưu đãi đối với nguồn nhân lực
CNTT-TT. Cụ thể như sau:
- Người hoạt động chuyên trách về ứng dụng và phát triển công nghệ
thông tin trong các cơ quan nhà nước được hưởng chế độ ưu đãi về điều
kiện làm việc.
- Chính sách ưu đãi về thu nhập cho nhân lực CNTT-TT làm việc trong các
cơ quan nhà nước; ưu đãi đối với cán bộ chuyên trách về công nghệ thông
tin, giáo viên công nghệ thông tin tại các vùng khó khăn.
-Nhà nước có chính sách ưu đãi cho tổ chức, cá nhân nước ngoài, người
Việt Nam định cư ở nước ngoài tuyển dụng lao động trong nước để phát
triển, sản xuất, gia công sản phẩm CNTT-TT.
- Xây dựng cơ chế thu hút và lưu giữ chuyên gia CNTT, điện tử, viễn
thông trình độ cao ở nước ngoài (bao gồm cả người Việt Nam ở nước
ngoài) vào làm việc tại Việt Nam hoặc làm việc vì sự phát triển của
công nghệ thông tin Việt Nam.
- Chính sách ưu đãi về thu nhập cho nhân lực công nghệ thông tin làm
việc trong các cơ quan nhà nước; ưu đãi đối với cán bộ chuyên trách về
công nghệ thông tin, giáo viên công nghệ thông tin tại các vùng khó
khăn.
Tuy nhiên với điều kiện KT-XH của Việt Nam hiện tại còn nhiều khó khăn
tình hình thực thi chưa được như Luật đã nêu, Chính phủ cũng đang xem
xét từng bước có các cơ chế, chính sách cụ thể để đáp ứng yêu cầu này.
Hỗ trợ tài chính cho sinh viên
Những khó khăn về tài chính của nhiều học sinh, sinh viên đang là một
trong những lý do cản trở đến tốc độ phát triển nguồn nhân lực CNTT có
chất lượng. Chính phủ đã có chính sách hỗ trợ tín dụng đối với học
sinh, sinh viên và giao cho Ngân hàng chính sách xã hội thực hiện cho
vay. Chính sách này đã góp phần giải quyết một phần khó khăn về tài
chính cho học sinh, sinh viên nói chung và học sinh, sinh viên ngành
CNTT nói riêng.
Tuy nhiên, đối tượng được vay vốn theo chính sách này mới chỉ giới hạn
đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn chưa có ưu tiên riêng
cho lĩnh vực đào tạo ngành nghề CNTT. Vì vậy, trong thời gian tới, Bộ
TT&TT sẽ có nghiên cứu, kiến nghị với các Bộ, ngành liên quan và
Thủ tướng Chính phủ xem xét có chính sách hỗ trợ tín dụng đặc thù đối
với học sinh, sinh viên ngành CNTT.
Về phía Bộ, hiện chưa có nguồn quỹ nào hỗ trợ các địa phương để cho học
sinh, sinh viên ngành CNTT vay. Bộ đang nghiên cứu Đề án thành lập Quỹ
Hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực CNTT Việt Nam với mục tiêu hỗ trợ tài
chính cho học viên, doanh nghiệp, các chương trình phát triển nhân lực
CNTT và các dự án đầu tư về đào tạo CNTT trên phạm vi tòan quốc. Trong
thời gian tới, Bộ sẽ trình Chính phủ về Đề án này, dự kiến nếu được
thông qua, quỹ sẽ đi vào hoạt động từ sau năm 2010.
Ngoài ra, các địa phương có thể căn cứ các quy định hiện hành của pháp
luật, chủ động xây dựng chính sách và tạo lập, sử dụng có hiệu quả các
nguồn tài chính cho đào tạo nguồn nhân lực CNTT theo yêu cầu phát triển
của địa phương. Hiện nay đã có một số địa phương đã có cơ chế chính
sách và tạo được nguồn tài chính để hỗ trợ cho việc đào tạo nguồn nhân
lực CNTT. Ví dụ, UBND TP.HCM đã thành lập Quỹ Hỗ trợ phát triển nguồn
nhân lực CNTT thành phố và quỹ này đang có những đóng góp tương đối
hiệu quả đối với sự phát triển nhân lực CNTT TP.HCM.
Đào tạo nguồn nhân lực CNTT bậc cao
Việc xây dựng đội ngũ chuyên gia CNTT có chất lượng cao là yêu cầu cấp
thiết trong xu thế hội nhập quốc tế, khi các công ty đa quốc gia ngày
càng có mặt nhiều hơn tại Việt Nam, đóng vai trò lớn hơn trong phát
triển kinh tế trong nước, đồng thời Việt Nam có mong muốn xuất khẩu
nhân lực CNTT sang các nước khác.
Do vậy, Chính phủ, Bộ TT&TT đang có những nỗ lực để nâng cao chất
lượng đào tạo, hướng tới đạt tiêu chuẩn quốc tế. Bộ GD-ĐT đang có đề án
thử nghiệm cho phép một số trường ĐH trong nước liên kết với các trường
ĐH nước ngoài thực hiện đào tạo theo chương trình tiên tiến trên thế
giới. Bộ KH-CN có hợp tác với Nhật Bản trong việc đào tạo và cấp chứng
chỉ kỹ sư CNTT theo tiêu chuẩn Nhật Bản. Nhiều cơ sở đào tạo CNTT trong
nước cũng có liên kết với các cơ sở đào tạo nước ngoài.
 |
Hiện nay, Bộ TT&TT đang dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ
về một số cơ chế đặc thù đối với việc thành lập và hoạt động của các cơ
sở GD-ĐT CNTT. Theo đó, đề xuất mua bản quyền các chương trình đào tạo
CNTT tiên tiến trên thế giới để áp dụng tại Việt Nam. Dự thảo Quyết
định của Thủ tướng CP phê duyệt kế hoạch tổng thể phát triển nhân lực
CNTT đến 2015 và định hướng đến 2020 do Bộ TT&TT xây dựng nhằm tạo
đột phá về chất lượng đào tạo nguồn nhân lực CNTT. Đến 2015, 80% sinh
viên CNTT đủ khả năng chuyên môn và ngoại ngữ tham gia thị trường lao
động quốc tế.
Để đạt được mục tiêu đó, dự thảo tập trung vào chiến lược sau: Đào tạo
giảng viên có trình độ quốc tế về CNTT và tiếng Anh; Sử dụng tiếng Anh
trong đào tạo CNTT; Thu hút các nhà đầu tư nước ngoài phát triển nguồn
nhân lực CNTT trong nước; Ưu tiên sử dụng ngân sách nhà nước đầu tư cho
đào tạo Tiến sỹ, Thạc sỹ về CNTT; Tiếp tục sử dụng ngân sách Nhà nước
(Đề án 322) để gửi cán bộ đi đào tạo bậc cao về CNTT ở nước ngoài; Tập
trung đào tạo, bồi dưỡng và bổ sung giảng viên công nghệ thông tin có
trình độ Thạc sỹ trở lên cho các trường đại học, cao đẳng; Xây dựng và
triển khai thực hiện dự án đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao trình độ cho
cán bộ nghiên cứu trong các cơ sở nghiên cứu khoa học công nghệ thông
tin; Xây dựng cơ chế thu hút và lưu giữ chuyên gia công nghệ thông tin,
điện tử, viễn thông trình độ cao ở nước ngoài (bao gồm cả người Việt
Nam ở nước ngoài) vào làm việc tại Việt Nam; Xây dựng và triển khai
thực hiện dự án phát hiện các tài năng trẻ, tổ chức bồi dưỡng và đào
tạo các tài năng nhằm phát triển đội ngũ chuyên gia giỏi về công nghệ
thông tin của đất nước.
Khuyến khích người khuyết tậttiếp cậnCNTT
Đảng và Nhà nước đã có chủ chương, chính sách hỗ trợ, giúp đỡ cho người
khuyết tật. Riêng về lĩnh vực CNTT-TT, sự quan tâm hỗ trợ cho người
khuyết tật đã được thể hiện trong một số Điều của Luật CNTT ban hành
ngày 29/6/2006; trong các cam kết của Chính phủ Việt Nam với các nước
trong khu vực về việc thực hiện các mục tiêu của 7 lĩnh vực ưu tiên
thuộc Chương trình hành động thiên niên kỷ Biwaco - lĩnh vực ưu tiên
thứ sáu là: Tiếp cận CNTT-TT dành cho người khuyết tật.
Để thực hiện lĩnh vực ưu tiên số 6 của cam kết này, Bộ trưởng Bộ Thông
tin và Truyền thông đã ban hành Quyết định số 382/QĐ-BTTTT ngày
8/11/2007 phê duyệt đề án Trợ giúp tiếp cận và sử dụng thông tin –
truyền thông giai đoạn 2006-2010 dành cho người khuyết tật. Những chủ
chương chính sách về CNTT-TT nói trên từng bước tạo cơ hội và động
viên người khuyết tật phấn đấu vươn lên, hội nhập cộng động.
Với tư cách là cơ quan quản lý nhà nước về CNTT và truyền thông, Bộ
Thông tin và Truyền thông sẽ tiếp tục thực hiện vai trò quản lý nhà
nước của mình trong việc phát triển CNTT phục vụ cho người khuyết tật
Việt Nam một cách hiệu quả nhất nhằm giúp người khuyết tật Việt Nam
nhanh chóng hòa nhập với cộng đồng và có cơ hội đóng góp một phần nhỏ
vào sự nghiệp phát triển đất nước.
|